2019 жылы 11 ақпанда, сағат 15.00-де ҚР Мемлекеттік Орталық музейінде Кеңес әскерлерінің Ауғанстаннан шығарылуының 30 жылдығына арналған «Жанымды жаралаған Ауғанстан» көрмесінің ресми ашылуы өтеді.
Ауған соғысы 1979 жылы басталып 10 жылға созылды.
Ауғанстанда КСРО-ның 620 мыңға жуық, соның ішінде қазақстандық 22 мың адам әскери қызметтерін өтеді.
15 526 адам, соның ішінде қазақстандық 924 қаза тапты, алған жарақаттарынан және аурулардан қайтыс болды.
333 адам (КСРО Қорғаныс министрлігі Бас Штабының деректері бойынша), соның ішінде қазақстандық 21 адам хабар-ошарсыз жоғалды және тұтқынға түсті.
Ауғанстан соғысы Кеңестер Одағына ешбір ар-абырой, данқ әкелген жоқ. Құрбан болғандардың туыстары мен жақындары үшін бұл қасіретті соғыс 1989 жылы 15 ақпандағы әскерлердің шығарылуымен де аяқталған жоқ. Ол тіпті уақыттың өзі де емдеуге дәрменсіз қансыраған жара болып қалып отыр. Осы қантөгісті оқиғаның тәжірибесі әр мемлекет пен халық өздерінің ішкі істерін өз халықтарының пайдасы мен игіліктері үшін дербес түрде шешуге үндеген қайталанбас сабақ болды. Себебі, шайқас шебінде соғысты тұтандырушылар емес, майдандағы жауынгерлер қаза болды.
Көрменің мақсаты – Ауғанстан соғысы туралы шындықты жеткізу, жауынгерлер мен жастардың жаңа лек ұрпағын Ауғанстанда шайқасқан солдаттар мен офицерлердің патриоттық үлгісінде тәрбиелеу, сондай-ақ, соғыс саяси проблемаларды шешудің тәсілі емес екендігі туралы ұғымды қалыптастыру.
Экспозицияға Ауғанстанда өзінің іскери міндетін үлкен жауапкершілікпен өтеп, шайқасқан, құрбан болған және осы отты кешуден аман қалған қазақстандық жауынгерлер мен офицерлердің деректі материалдары (оқиғалардың куәгерлері мен қатысушыларының фотосуреттері, хаттары, куәліктері), наградалары мен жеке заттары қойылды. Көрмеге келушілерді, әсіресе, кеңес жауынгерлері мен офицерлерінің, сондай-ақ олардың қарсыластарының әскери киім-мүліктері айрықша қызықтырары сөзсіз.
Сіз көрменің тұсаукесерінде Ауғанстандағы соғыстың қатысушыларымен жүздесе аласыз.
Көрме Алматы қалалық әкімшілігінің жанындағы Ауғаныстандығы соғыстың және шағын әскери шиеленістердің ардагерлері мен мүгедектері қоғамдық бірлестіктерінің қалалық үйлестіру кеңесімен бірлесіп дайындалды.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Көрме 2019 жылдың 31 наурызына дейін жалғасады.
Қазақстан Республикасының Орталық мемлекеттік музейінде Президент Н.Ә. Назарбаевтың «Ұлы даланың жеті қыры» бағдарламалық мақаласы шеңберінде 2019 жылдың 31 қаңтары күні сағат 15.00 «Музейге сый – ұрпаққа аманат» жаңа түсімдерінің көрмесі өтті. Көрмеге музейдің қор коллекциясына 2017-2018 жж. кезеңі аралығында сыйға тартылған музейлік маңызы бар заттар қойылды.
Көрмені ҚР ОММ директорының ғылыми жұмыстар жөніндегі орынбасары Ғалия Теміртон ашты. Ол қор коллекциясын толықтыру музей қызметі тиімділігінің негізгі көрсеткіштерінің бірі екендігін атап өтті. Бүгінгі таңда музейдің қор коллекциясы негізінен жеке және заңды тұлғалардың тартулары, музей қызметкерлерінің жинау жұмыстары есебінен, сонымен қатар музейлік маңызы бар заттарды жинау бойынша археологиялық және этнографиялық экспедициялар ұйымдастыру арқылы толықтырылуда.
Белгілі тұлғалардың ұрпақтарымен, түрлі мекемелермен байланыс орнату, сый-тартулар акцияларын өткізу арқылы, сондай-ақ «ізін суытпай жинау» тәсілімен жұмыс жүргізілуде. Мәселен, музей 2017-2018 жылдары «Отбасы күніне» орай өткізілген «Отбасымен музейге» атты мәдени-білім беру шарасы аясында «Отбасылық жәдігерді музейге сыйла!» атты арнайы акция ұйымдастырып, музей қорына музейлік құндылығы бар заттар мен құжаттар, фото-бейнематериалдар қабылданды. Қабылданған мәдени құндылықтар ішінде әдебиет зерттеушісі, сыншы-ғалым, Қазақстан Республикасы ҒА академигі Мұхамеджан Қаратаевтың ұрпақтарының, өнер қайраткері, белгілі театр педагогы Галина Рутковскаяның, көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері Сұлтан Жиенбаевтың, жазушы, м.ғ.д., профессор Совет-Хан Ғаббасовтың, сондай-ақ, «Марапаттар мен атақтар бойынша Алматы қаласындағы қазақ қоғамы» қоғамдық бірлестігінің президенті Асылхан Жанабаевтың сый-тартулары бар. Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері, К. Байсейітова және А. Жұбанов атындағы музыка мектептеінің алғашқы директорларының және ұйымдастырушыларының бірі, оркестрлік факультеттің деканы Өзбеков Түркістан Мақсұтұлының зайыбы Райхан Бағдатқызы музейге алғысын білдіріп, жыл сайын өткізіліп тұратын сый-тарту акциясына қолдау білдірді. Барлық тарту жасаушылар қала тұрғындары мен қонақтарына, сонымен қатар музей қызметкерлеріне ризашылықтарын айтты. Көрменің ашылуына Алматы қ. №59 мектеп-гимназиясының оқушылары Асым Балауса, Өмірзақов Жандос, «Ақ желең» домбырашылар ансамблі мен «Самға» квартетінің ұжымдары қатысқан.
Жастар жылы деп жарияланған 2019 жылы отандық музейлер ҚР Мемлекеттік жастар саясаты тұжырымдамасында айтылғандай, «аға ұрпақтың өнегелі істер эстафетасын жалғастыруға», халықтың басты жетістіктері болып табылатын музейлік маңызы бар заттарды (раритеттер мен отбасылық жәдігерлерді) сыйлау актілеріне белсене қатысуға шақырды. Осындай шаралар қазақстандықтардың жүректерінде Отанымызға деген мақтаныш сезімін қалыптастыратыны сөзсіз. Бұл этнографиялық сипаттағы заттар, ғылым, мәдениет, өнер мен спорт қайраткерлерінің жеке заттары, жазба, қолжазба, бейне және фотоматериалдар, ғылыми еңбектер, нумизматикалық коллекция, бейнелеу өнерінің туындылары және т.б. заттар болуы мүмкін. Барлық заттар тарту актісі бойынша тегін қабылданып, кейін мемлекеттік нөмір беріледі.
Қор коллекциясын толықтыру үшін музейге заттарын тапсырған жандардың қайырымдылығы мен кең пейілділігі зор құрметке лайық. Музей мұндай тарту жасаушыларды жоғары бағалайды және еліміздің мәдени мұрасын сақтауға қосқан жеке үлестері үшін шын жүректен ризашылығын білдіреді.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Қазақстан Республикасы Мемлекеттік орталық музейі 2018 жылдың 21 желтоқсан күні сағат 15.00-де ҚР Суретшілер Одағының мүшесі, белгілі суретші Күшікбаев Жайықтың «Панорама» атты жеке көрмесін ашады.
Күшікбаев Жайық Талдықорған облысы, Сарқант ауданы, Бақалы ауылында мұғалім отбасында дүниеге келген. 1981 жылы Н. Гоголь атындағы Алматы көркемсурет училищесін, 1992 жылы С. А. Герасимов атындағы Бүкілресейлік мемлекеттік кинематография институтының көркемөнер факультетін бітірген. Еңбек жолын Бақалы орта мектебінде (1981 ж.) сурет және сызу пәнінің мұғалімі қызметінен бастады. 1992 ж. О. Таңсықбаев атындағы Алматы көркемсурет училищесінде арнайы пән оқытушысы болды. Қазіргі уақытта (1993 жылдан бері) Т. Жүргенов атындағы Қазақ Ұлттық өнер академиясы «Академиялық сурет және станоктық графика» кафедрасының аға оқытушысы, доценті.
Пейзаж – эпикалық шығарма, лирика, сондай-ақ қала, ауыл, саябақ, тау, жыл мезгілдері – жаз, қыс көрінісі, жалпы қоршаған ортаны бейнелеу суретшілердің, жалпы кескіндеме өнеріне жақын жандардың аса сүйікті жанры. Пейзаж жанры өте ауқымды. Жайық Күшікбаев көпшілікке көлемді панорамалық пейзаж шебері ретінде танымал. Жайықтың шығармаларында Қазақстанның әр өңірі, тіпті шалғай, жұрт көзінен таса тұстары көрініс тапқан. Суретші шығармаларының басым бөлігі негізінен Қазақстан табиғатының сұлулығы бейнелене пейзаж жанрында орындалған кескіндемелік композициялардан тұрады. Бұл кең байтақ қазақ даласының әр-алуан әсем көрінісі, ауыл тіршілігі және т. б. қырлары бейнеленген туындылыр. Суретшінің Алатаудың көз тұндырар табиғатын, Арал, Қапшағай, Қаскелең, Қырғауылды т.б. өңірлердің өзіндік ерекшеліктерін бейнелеген туған жерге деген сүйіспеншілікке толы шығырмалары аса тартымды.
Кескіндеме жанрында жыл мезгілдерін бейнелеу осы салада еңбектеніп жүрген суретшілер шығармашылығындағы өз алдына жеке бір тақырып деуге болады. Жайықтың табиғат аясында орындалған – тау, өзен, ен даланың ойы мен қыры бейнеленген қолтумалары көрерменді бірден баурап алады. Суретшінің сырға толы пейзаждары сиқырлы әлемдей сұқтандырады. Жайықтың шығармаларында жыл мезгілдері – табиғаттың оянуы, ерте көктем, жаз, күз және қыс көріністері, таңның атуы-күннің батуы, жазғы кеш, қараңғы түн, мүлгіген табиғат, қар бетіне түскен жарық пен сәуленің құбылуы, тау шыңының асқақтығы, төбелердің сұлбасы, яғни табиғат құбылысы толық көрініс тапқан. Жыл мезгілдеріне қарай автордың көңіл-күйі де өзгереді, өйткені шебер өз қылқаламымен табиғат келбетін де өзгертеді деуге болады.
Суретші пейзажбен қатар натюрморт, портрет жанрында да еңбектенеді.
Күшікбаевтың туыстары мен жақындарының портреттерінен («Анамның портреті», «Ана»", «Әкемнің портреті») оның адам жанының сұлулығын ашатын ерекше стилін аңғаруға болады.
Жайық өзіндік қолтаңбасы қалыптасақан қылқалам шебері. Суретшінің толымды, мәні терең шығармалары оның табиғатты көру-тану мүмкіндігін аңғартады. Әр шығарма қоршаған әлемнің сұлулығын аша отырып біз осы әлемнің бір бөлшегі екендігімізді ескертеді. Әр шығармадан біз тыныштық, жайлылық, үйлесімді сезінеміз.
Күшікбаев 1980 жылдан бастап студенттік, республикалық, бүкілодақтық және халықаралық көрмелерге қатысып келеді. Суретшінің бірқатар шығармалары Қазақстан, Ресей, Қырғызстан, АҚШ, Түркия, Германия, Жапония және Балтық жағалауы елдерінің жеке коллекцияларына қабылданған.
Экспозицияда шебердің табиғат құбылысын сезіну, түсіну, бейнелеу қабілетінің бірден-бір көрінісі болып табылатын 90 жұмыс ұсынылған.
Көрме 2019 жылдың 8 қаңтарына дейін созылады.
Қазақстан Республикасы Мемлекеттік орталық музейінде 2018 жылдың 26 желтоқсаны күні сағат 15.00-де Қытай Халық Республикасының Алматы қаласындағы Бас Консулдығымен бірлескен Қытайдың танымал халық композиторы Сянь Синхайды еске алуға арналған мемориалдық фотокөрме ашылады.
Сянь Синхай (13.10.1905 - 30.10.1945 ж.ж.) - халық музыканты, педагог және коммунист- революционер, сондай-ақ белгілі қытай композиторы, пианист, дирижер болған. Сянь Синхай 250-ден астам шығармалардың авторы, сүбелі туындыларының арасында кантата, опера, симфония, оркестрлік музыкаға арналған сюиттер, рапсодия, скрипка мен пианиноға арналған көптеген соло және ансамбльдердің мәні зор. Өз шығармаларында ол Қытайлық ұлы революцияның шындығы мен ұлттық бостандығын терең бейнелеген. Оның бірқатар музыкалық шығармалары ұлттық өрнек мен түпнұсқалық құндылығымен ерекшеленеді, сонымен бірге қытай халқының қолдауын иеленген және қазіргі күні де танымалдылыққа ие.
Ол Пекин университеті жанындағы дәстүрлі қытай музыкасы институтында, кейін Шанхай консерваториясында оқыды. 1929 жылы Сянь Синхай Парижге оқуға барып, 1935 жылы Қытайға оралып антижапондық патриоттық қозғалысқа белсене қатысты.
1938 жылы Синхай Қытай революциясының қасиетті орны Яньаньға келді. 1939 ж.Лу Сюнь атындағы Өнер институтының музыка факультетінің деканы болып тағайындалды. Яньанда өткен жылдар композитордың шығармашылық өмірінің ең табысты кезеңі болды: бар-жоғы бір жыл ішінде ол өзінің жауһар туындыларының бірі "Сары өзен кантатасы", сондай-ақ "Еңбек туралы кантата", "18 қыркүйек туралы кантата" және "Қарсы шабуыл", "Халықаралық әйелдер күні", "Жойылсын Ван Цзинвэй" және т. б. шығармаларын жазды.
1940 жылы Сянь Синхай Кеңес Одағына Мәскеуге жіберілді, сол жерде "Ұлт азаттығы" деп аталатын бірінші симфониясын аяқтады. 1941 жылы Алматыға көшіп келіп, cол жылдары «Қасиетті соғыс» атты екінші симфониясы, «Қытай рапсодиясы» сюитасын, «Аманкелді Иманов» поэмасын жазды. Бұған қоса ол екі ел арасындағы елші ретінде қазақтың көптеген халық әндерін жинап, қайта өңдеді.
Қазақстан - Қытай достығының белгісі ретінде 1998 жылғы 7-қазанда Алматы қаласындағы көшелердің бірі «Сянь Синхай көшесі» атауына өзгертіліп, онда сазгердің құрметіне ескерткіш орнатылды. Бұл ескерткіш-тақтада: «Көрнекті қытай композиторы, Қытай - Қазақстан достығы мен мәдениеттер алмасу үрдісіндегі елші болған Сянь Синхайды еске алуға арналады»,-деп жазылған. Биыл Сянь Синхайдың туғанына 113 жыл толуына орай, қазақстандық және қытайлық өнер шеберлері аталмыш сазгердің өмірі мен шығармашылық жолын, Сянь Синхай мен қазақстандық композитор Бақытжан Байқадамовтың арасындағы шынайы достықты арқау еткен «Музыкант» қысқа метражды фильмін түсірді.
Көрме экспозициясында композитордың Қытай мен Парижде оқыған жылдары, достарымен бірге түскен, пролетарлық, музыкалық мәдени шараларға қатысқан, әйелі Цянь Юньлин және қызы Нинамен бірге түскен отбасылық фотосуреттерден тұратын 60-қа жуық суреттер, Лу Синь атындағы Өнер институтына жазған Оқу құралдары, Ресей, Қазақстан, Моңғолияда өмір сүрген жылдар, музыкалық шығармаларының партитуралары, Сянь Синхай және Байқадамовтар отбасылары арасындағы достық ықыласқа толы жылдарды бейнелейтін фотолар қойылған.
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Көрме 2019 жылдың 10 қаңтарына дейін жалғасады.
ЮНЕСКО Қазақстан Ұлттық Федерациясы Клубтарының 10-жылдығын атап өту қарсаңында Қазақстан Республикасының Мемлекеттік Орталық музейінде 8-желтоқсан күні сағат 16.00 ЮНЕСКО клубы «Алые паруса» көркемсурет шеберханасының шәкірттері дайындаған «Қал қалпақтай» балалар шығармашылығы көрмесі ашылады.
«Алые паруса» көркемсурет шеберханасы педагогтарының ұйымшыл ұжымы балаларды көркем бейнелеу өнері мен дизайнге 8 жылдан бері баулып келеді. Оған суреттер, витраждар, макет және киім үлгілерін жасау кіреді. Балалар өз шығармашылығында қағаз, мата, саз, ағаш, пластилин мен басқа да түрлі материалдарды пайдаланады. Клубта театр шеберлігі үйірмесі тұрақты түрде жұмыс істейді және классикалық музыка концерттері үнемі өткізіліп тұрады.
Осыдан бір жыл бұрын барлық сынақ кезеңдерінен сәтті өткен «Алые паруса» көркемсурет шеберханасы ЮНЕСКО Клубы мәртебесін иеленді.
Балалар шығармашылығы – балдырғандар қиялының шексіз шарықтау әлемі. Ол бояуларының сан-алуандығымен және күтпеген композициялық шешімдерімен ерекшеленеді. Өз еңбегінің нәтижелерін – суреттері мен қолдан жасаған бұйымдарын мақтанышпен көрсетіп жүрген жас суретшілердің бақытты жүздерін көрудің өзі зор қуаныш!
«Қал қалпақтай» көрмесінде балалардың орындалу техникасы әртүрлі жұмыстары қойылған.
Көрме шеңберінде балғын дизайнерлер жасаған қалпақтардың сәндік көрсетілімі өткізіледі. Дефиле кезінде балалар ата-аналарына скрапбукинг және оригами техникасымен өз қолдарымен істеген бұйымдарын сыйға тартады.
Пейзаждар, натюрморттар, қиял-ғажайып және тақырыптық суреттер зор қызығушылық туғызып отыр. Экспозицияға 40-тан астам бас киімдер мен балалар шығармашылығының 60-тан астам сан қырлы, ең жарқын жұмыстары қойылады.
Көрменің ашылуында ҚР Орталық мемлекеттік музейі директорының орынбасары – Қақабаев Бейбітқали Смағұлұлы, «Алые паруса» көркемсурет шеберханасының жетекшісі, суретші-кескіндемеші, бейнелеу және сызу мұғалімі - Грибова Маргарита және KazFUCA ЮНЕСКО Қазақстан Ұлттық Федерациясы Клубтарының Бас хатшысы Ақжарова Сәбина Серікқызы сөз сөйлейді.
«Қал қалпақтай» көрмесінің салтанатты бөлігін жас актерлердің барлық қатысушылар мен келушілер үшін арнайы дайындаған «Некрасивая ёлка» спектаклі тәмамдайды.
Музей алқызыл желкен астындағы шығармашылық әлемімен танысуға шақырады.
Көрме 2018 жылдың 24-желтоқсанына дейін өтеді.
Тағы мақалалар...
- 28.11.2018 ж. «Ұлттық тақырыптағы Натюрморт» атты Республикалық көркем шығармалар көрме-байқауы
- 29.11.2018 ж. Халықаралық жыл сайынғы "World Press Photo 2018" фотокөрмесі
- 23.11.2018 ж. Мүмкіндіктері шектеулі балалардың «Бақытыма сенемін» атты көрмесі
- 23.11.2018 ж. Профессор Ибрагимов Ұлықбек Шарахынұлын еске алуға арналған «Естеліктер айнасы» атты көрмесі.